Lo lắng lớn nhất khi viết bài báo bằng tiếng Anh thường là tiếng Anh của mình không đủ hay.
Nhưng người bình duyệt không chấm văn phong. Họ cần hiểu được bạn làm gì và tìm ra gì — và rõ ràng thì dễ đạt hơn hoa mỹ rất nhiều.
Nguyên tắc cơ bản
- Câu ngắn — một ý một câu. Câu dài là nguồn hiểu nhầm lớn nhất.
- Chủ ngữ và động từ gần nhau.
- Dùng từ đơn giản — từ hiếm không làm bài hay hơn, nó chỉ làm bài khó đọc hơn.
- Mỗi đoạn một ý, và ý đó ở câu đầu.
- Nhất quán về thuật ngữ — dùng cùng một từ cho cùng một khái niệm, đừng đổi cho phong phú.
Các lỗi hay gặp
- Câu quá dài — nếu một câu dài hơn ba dòng, tách nó ra.
- Dịch trực tiếp cấu trúc tiếng Việt — trật tự từ và cách nối câu khác nhau.
- Dùng từ nối không đúng chỗ — nối câu bằng từ sai làm lập luận trông rời rạc.
- Không nhất quán thì của động từ giữa các phần.
- Lặp từ quá nhiều trong một đoạn.
- Dùng cách diễn đạt trang trọng quá mức — nó không làm bài học thuật hơn.
Học từ chính lĩnh vực của bạn
- Đọc kỹ vài bài trong tạp chí bạn định gửi — chú ý cách họ viết, không chỉ nội dung.
- Ghi lại các cụm từ hay dùng theo từng phần — mở đầu, phương pháp, bàn luận đều có các cụm quen thuộc.
- Lập một tệp các mẫu câu bạn thấy hữu ích.
- Đây là cách hiệu quả nhất — hiệu quả hơn học ngữ pháp chung chung nhiều.
Quy trình viết
- Viết nội dung trước, sửa câu sau — sửa câu khi chưa có nội dung là lãng phí.
- Viết bản đầu nhanh, chấp nhận nó dở.
- Sửa theo lớp: cấu trúc trước, đoạn văn sau, câu chữ cuối cùng.
- Đọc to — câu lủng củng lộ ra ngay, kể cả với tiếng nước ngoài.
- Để một hai ngày rồi đọc lại trước khi gửi.
Nhờ người đọc
- Nhờ đồng nghiệp trong ngành đọc trước — họ bắt được cả lỗi nội dung lẫn lỗi diễn đạt.
- Nếu có dịch vụ hiệu đính của cơ sở, dùng nó.
- Nếu thuê dịch vụ hiệu đính, chọn nơi có kinh nghiệm trong lĩnh vực của bạn — người ngoài ngành dễ sửa sai thuật ngữ.
- Vẫn phải đọc lại sau khi hiệu đính — bạn chịu trách nhiệm về nội dung.
- Nêu rõ trong lời cảm ơn nếu ai đó giúp bạn hiệu đính.
Về dịch vụ hỗ trợ ngôn ngữ
- Hỗ trợ về ngôn ngữ là bình thường và được chấp nhận — nhiều tạp chí còn khuyến khích.
- Nhưng nội dung phải là của bạn — người hỗ trợ sửa cách diễn đạt, không viết hộ phần học thuật.
- Kiểm quy định của tạp chí — một số yêu cầu khai báo.
- Đọc kỹ bản đã sửa — người hiệu đính có thể vô tình đổi nghĩa.
Cải thiện dần
- Đọc nhiều trong lĩnh vực của bạn — đây là cách tự nhiên nhất.
- Viết đều, kể cả những đoạn ngắn — kỹ năng này luyện được.
- Giữ lại các nhận xét về ngôn ngữ từ người bình duyệt và người đọc giúp — chúng chỉ ra lỗi lặp lại của bạn.
- Sửa một loại lỗi mỗi lần thay vì sửa tất cả cùng lúc.
- Bài thứ ba dễ hơn bài đầu rất nhiều — đừng nản ở bài đầu.
Một điều đáng nhớ
Câu hỏi cần đặt cho mỗi câu bạn viết không phải câu này nghe có hay không.
Là: người đọc có thể hiểu nhầm câu này theo cách nào khác không? Nếu có, viết lại cho hẹp nghĩa hơn. Rõ ràng là tiêu chuẩn duy nhất cần đạt.
Câu hỏi thường gặp
Tiếng Anh không hay có ảnh hưởng tới việc bài được chấp nhận không?
Người bình duyệt không chấm văn phong — họ cần hiểu được bạn làm gì và tìm ra gì, và rõ ràng dễ đạt hơn hoa mỹ rất nhiều.
Các nguyên tắc cơ bản là gì?
Câu ngắn một ý một câu, chủ ngữ và động từ gần nhau, dùng từ đơn giản, mỗi đoạn một ý, và nhất quán về thuật ngữ.
Cách cải thiện hiệu quả nhất là gì?
Đọc kỹ vài bài trong tạp chí bạn định gửi và ghi lại các cụm từ hay dùng theo từng phần — hiệu quả hơn học ngữ pháp chung chung nhiều.
Dùng dịch vụ hiệu đính có được không?
Hỗ trợ về ngôn ngữ là bình thường và được chấp nhận, nhưng nội dung phải là của bạn — và kiểm quy định của tạp chí vì một số yêu cầu khai báo.
Câu hỏi nên đặt cho mỗi câu là gì?
Người đọc có thể hiểu nhầm câu này theo cách nào khác không — nếu có, viết lại cho hẹp nghĩa hơn.
