Hợp tác nghiên cứu: thoả thuận những gì trước khi bắt đầu

Hợp tác nghiên cứu đổ vỡ hiếm khi vì bất đồng về học thuật.

Thường vì những thứ không ai bàn ở đầu dự án — ai làm gì, dữ liệu thuộc về ai, ai đứng tên ở đâu, và ai quyết khi có bất đồng.

Thoả thuận trước khi bắt đầu

• Ai làm gì — chia việc cụ thể, không nói chung chung là cùng làm.
• Đứng tên và thứ tự tác giả — bàn ngay, không đợi có bản thảo.
• Dữ liệu thuộc về ai và ai được dùng tiếp cho nghiên cứu khác.
• Ai là người liên hệ chính với tạp chí và với nhà tài trợ.
• Ai quyết khi có bất đồng — nghe hình thức nhưng nó cứu bạn về sau.
• Kinh phí phân bổ thế nào nếu có.
• Ghi lại bằng văn bản — một thư điện tử gửi tất cả là đủ với hợp tác nhỏ; hợp tác lớn nên có thoả thuận chính thức.

Về dữ liệu

• Ai thu, ai lưu, ai truy cập được.
• Dữ liệu có được dùng cho nghiên cứu khác không, và ai được dùng.
• Nếu có dữ liệu cá nhân, kiểm quy định về chuyển giao giữa các đơn vị.
• Nếu mỗi bên có phê duyệt đạo đức riêng, kiểm chúng tương thích.
• Thống nhất định dạng và quy tắc đặt tên ngay từ đầu.

Quản lý dự án chung

• Một người điều phối — không phải làm hộ, mà giữ nhịp và tổng hợp.
• Lịch họp định kỳ, ngắn và có nội dung định trước.
• Mốc rõ ràng cho từng phần.
• Một nơi lưu tài liệu chung và quy tắc phiên bản.
• Ghi lại kết luận sau mỗi buổi họp và gửi cho tất cả.
• Cập nhật ngắn định kỳ kể cả khi chưa có gì mới.

Với hợp tác quốc tế

• Chênh lệch múi giờ — thống nhất khung giờ họp cố định.
• Quy định về dữ liệu có thể khác nhau giữa các nước — kiểm trước khi chuyển dữ liệu.
• Yêu cầu về phê duyệt đạo đức có thể khác — có khi cần cả hai bên.
• Quy ước về đứng tên khác nhau giữa các nước và ngành — bàn rõ, đừng giả định.
• Kiểm quy định của cơ sở về hợp tác quốc tế — nhiều nơi yêu cầu thủ tục riêng.

Khi có bất đồng

• Quay lại thoả thuận ban đầu — đây là lý do phải ghi bằng văn bản.
• Nói về việc, không nói về người.
• Với bất đồng học thuật, hãy nêu bằng chứng — và cân nhắc trình bày cả hai cách diễn giải trong bài.
• Với bất đồng về đóng góp, quay lại phân công đã ghi.
• Nếu không giải quyết được, nhờ người thứ ba hoặc hỏi quy trình của cơ sở.
• Đừng gửi bài khi bất đồng chưa giải quyết.

Nếu bạn là bên nhỏ hơn

• Vẫn bàn từ đầu — im lặng không bảo vệ bạn.
• Ghi lại đóng góp của bạn trong suốt quá trình.
• Hỏi quy ước của ngành từ người ngoài nhóm.
• Nếu thấy không công bằng, nêu bằng dữ liệu về đóng góp, không nêu bằng cảm xúc.
• Cơ sở thường có kênh hỗ trợ — hỏi trước khi tình huống thành nghiêm trọng.

Xây mạng lưới

• Bắt đầu từ hợp tác nhỏ — một bài viết chung trước khi làm đề tài lớn.
• Nhận lời bình duyệt — nó cho bạn biết ai đang làm gì trong ngành.
• Dự hội thảo và nói chuyện với người trình bày — hỏi về công trình của họ.
• Giữ liên hệ với người bạn từng làm cùng — vài tháng một lần là đủ.
• Hợp tác tốt nhất thường đến từ quan hệ có sẵn, không từ thư mời lạnh.

Một điều đáng nhớ

Cuộc trao đổi khó nhất trong một hợp tác — ai đứng tên ở đâu, dữ liệu thuộc về ai — dễ nhất vào ngày đầu tiên, khi chưa ai bỏ công sức và chưa có gì để mất.

Ba mươi phút ở đầu dự án phòng được phần lớn các đổ vỡ mà mọi người thường coi là không tránh khỏi.

Câu hỏi thường gặp